انواع ال (الف لام) علوم قرآنی

انواع «ال»: حرف تعریف «ال» سه قسم است: عهد، جنس، استغراق در ال عهد

اگر اسم با «ال» بر فردی خاص دلالت كند، در این صورت «ال» را «ال» عهد گویند، مانند، الرَّجُلُ: «آن مرد»، الرَّجُلُ: بر مرد خاص دلالت می‌كند. «ال» عهد سه قسم است: ذكری، حضوری و ذهنی
1) ذكری: اگر علت آشنا بودن اسم، ذكر ان در جمله‌های قبل باشد، «الد» را «ال» عهد ذكری می‌گویند. مانند:
اشتریتُ كتاباً ثُمَّ بعثُ الكتاب: كتابی را خریدم، سپس آن كتاب فروختم. 

كما ارسلنا الی فرعون رسولا فعصی الرسول: توجه داشته باشید كه با توجه به اینكه كلمه ی رسول در ابتدا یك بار ذكر شد لذا "ال" در واژه ی رسول در آخر جمله "ال ذكری" است. 
2) حضوری: اگر علت آشنا بودن اسم، حضور فرد باشد‌ «ال» را «ال» عهد حضوری گویند. مثل اینكه به مردی كه حاضر است اشاره می‌كنیم و می‌گوییم:  هذا الرّجُل : این مرد الیوم اُحلَ لکمُ الطیباتُ: امروز چیزهای پاکیزه برشما حلال شده است 

3) ذهنی: اگر علت آشنا بودن اسم، سابقه پیشین اشنایی شنونده و گوینده از آن باشد «ال» را «ال عهد ذهنی» گویند مثلاً آنگاه كه گفته می‌شود «جاء القاضی» شنونده، با توجه به سابقه‌ ذهنی و شناخت قبلی‌ای كه دارد می‌داند كه منظور گوینده كدام قاضی است.

ذالک َ الکتابُ لاریبَ فیه هدًی للمتقینَ که منظور قرآن است

2- الف و لام جنس که براسم مفرد وارد می شود

استغراق : این نوع «ال» همه افراد جنس خود راشامل میشود به گونه ای که میتوان بجای آن از کلمه کل استفاده نمود مثل الف ولام الانسان در ان الانسان َلفی خسر | الا الذین امنو وعملواالصالحات. خُلِقَ الانسانُ ضعیفاً (انسان ناتوان آفریده شده است مراد از «الانسانُ» همه‌ی انسانهاست.

بیان حقیقت : این نوع «ال» حقیقت و ماهیت جنس را روشن می کند ولی همه افراد جنس خودرا دربر نمیگیرد مثل الرجل و المره درعبارت « الرجلُ اصبرُ من المراه»

الف و لام زائده

زائده لازمه

همچون «ال» درآغاز برخی از اسمهای موصول که اساسا جز با الف ولام استعمال نمیشوند مثل الذی و الذین

زائده غیرلازمه

همچون «ال» درآغازبرخی از اسمهای علم که گویای معنای واژگانی آنهاست و نقشی در معرفه بودن آنهاندارد مانند الحسن و الحسین

الف و لام موصول

این الف و لام درواقع حرف نیست بلکه اسم موصول است که به معنای «الذی »و هم خانواده های آن به کار میرود و براسمهای فاعل و مفعول وارد میشود مانند «ال» در واژه المسلمین والمسلمات در آیه مبارک "ان المسلمین والمسلمات" که بدین معناست {ان الذین اسلموا واسلمنَ}