مفاهيم كلى خطبه ى حضرت زهرا

اين خطبه از درون مايه هاى اعتقادى، فرهنگى، سياسى و دينى تشيع است. كاوش جز به جزء آن و پژوهش واژه به واژه ى آن در خور نياز است. از اينرو فهرست واره اى كه نمودى از مطالب اساسى خطبه است در آغاز مى آوريم

فصل اول

1- ستايش خداوند و سپاس بر نعمتهايش

2- بيان بيكرانگى نعمت هاى خداوند.

3- گواهى به توحيد.

4- درس هايى از توحيد:

الف. واقعيت توحيد، رهايى از شرك.

ب. فطرى بودن توحيد.

ج. ديدن، وصف و تصور خدا ناممكن است.

5- آفرينش بديع موجودات.

6- جلوه هاى آفرينش.

7- طاعت و عبادت.

8- معصيت و نقمت.

9- گواهى به رسالت پيامبر.

10- مسائل مهم پيامبرشناسى.

الف. برگزيدگى پيامبر پيش از رسالت.

ب. نام گرفتن او پيش از خلقت.

ج. بعثت پيامبر و حكمت خداوند.

د. انگيزه هاى بعثت.

ه. مردم در زمان بعثت. و . پيامدهاى درخشان بعثت پيامبر.

ز. ارتحال انتخابى و اختيارى پيامبر.

ح. موقعيت والاى پيامبر پس از مرگ.

فصل دوم

11- خطاب به مردم.

12- موقعيت مسلمانان نخستين.

13- در وصف قرآن.

14- حكمت تشريع:

الف: ايمان و بازتاب آن.

ب: نماز و پيامدش.

پ: زكات.

ت: روزه.

ث: حج.

ج: عدل.

چ: اطاعت از امامت.

ح: جهاد.

خ: شكيبايى.

د: امر به معروف.

ذ: نيكى به پدر و مادر.

ر: صله ى رحم.

ز: قصاص.

س: وفاى به نذر.

ش: پركردن پيمانه ها و سرشار كردن ترازوها.

ص: نهى از شرابخوارى.

ض: دورى از قذف (متهم سازى).

ط: دورى از دزدى.

ظ: تحريم شرك.

فصل سوم

15- معرفى خويش.

16- تلاش ها و شيوه هاى تبليغ رسالت.

17- روند پيروزى اسلام بر شرك و كفر.

18- موقعيت عرب در هنگام بعثت پيامبر.

19- نقش حياتى اميرالمؤمنين على عليه السلام در پيروزى اسلام.

20- برخى از ويژگى هاى اميرالمؤمنين على عليه السلام.

21- عدم حضور بسيارى از مسلمانان نخستين در معركه هاى خطرخيز اسلام.

فصل چهارم

22- رحلت رسول خدا.

23- جان گرفتن نفاق.

24- دروغ پردازان به ميدان آمدند.

25- شكل گرفتن توطئه، پيش از به خاك سپارى رسول خدا.

27- نكوهش فتنه پذيران.

28- ناديده گرفتن امامت، وصايت و خلافت به حق اميرالمؤمنين على عليه السلام.

29- پيامدهاى خطرخيز روگرداندن از امامت.

30- بازگشت مردم به جاهليت.

فصل پنجم

31- انكار ارث برى از پيامبر، مولود فرهنگ جاهليت است.

32- خطاب به ابوبكر.

33- حضرت زهرا عليهاالسلام ابوبكر را دروغ پرداز خواندند.

34- استشهاد به آيات قرآن، بر اصل ميراث بردن از پيامبران.

35- گرفتن دستاويزها از مخالفان.

36- حضرت زهرا عليهاالسلام داورى بر مظلوميت خويش را به خدا واگذار كرد.

فصل ششم

37- خطاب به انصار.

38- تمجيد از انصار.

39- استشهاد به سخن پيامبر.

40- يارى خواستن از انصار براى احقاق حق خويش.

41- سوگمندى در مرگ فاجعه خيز پيامبر.

42- رحلت پيامبر و بازگشت مردم به جاهليت.

43- درخواست از انصار براى مبارزه ى خونين و مسلحانه به حاكميت غاصب.

44- نگرشى به روند تاريخ اسلام.

45- دعوت دوباره به مبارزه با پيمان شكنان.

46- انگيزه هاى وانهادن امات در غربت از ديدگاه حضرت زهرا عليهاالسلام.

47- دردمندى شگرف حضرت زهرا عليهاالسلام از حاكميت و مسائل جارى آن زمان.

48- نااميدى حضرت از حمايت مردم.

49- ننگ جاودانه ى حاكميت غاصب.

50- اظهار نهايت ناخشنودى، از حاكميت موجود آن زمان.

51- مخالف با ميراث نهادن پيامبر، برخلاف تصريح قرآن است.

52- شكيب يعقوب وار در برابر توطئه اى كه به دروغ ساخته اند.

53- تصريح به حركت كوركورانه ى مردم و پيامدهاى فاجعه آميز آن.

54- مرثيه سرايى جان سوز حضرت زهرا عليهاالسلام براى پدر خويش.

55- ناخشنودى و گلايه ى صريح از وضعيت موجود.

56- اشاره به ظهور كينه هاى پنهان.

57- بى مانند خواندن فاجعه اى كه بر حضرت گذشته است.

برگرفته ازکتاب:زخم خورشيدكاوشى در زندگى حضرت زهرا (س(

مهدى حسينيان قمى